Mój pierwszy efekt

W tym poradniku nauczysz się tworzyć efekty cząsteczkowe (Particle Effects, PFX) — od prostego dymu, przez ogień, po deszcz i śnieg.

Jak działają efekty cząsteczkowe?

System PFX w Gothic emituje cząsteczki (małe sprite'y z teksturą) z emitera o określonym kształcie. Każda cząsteczka ma swój kierunek, prędkość, czas życia i wygląd.

Efekty definiowane są jako instancje klasy C_ParticleFX w plikach w katalogu System/PFX/:

Plik	Opis
PfxInst.d	Efekty ogólne (ogień, dym, iskry, woda, pogoda)
PfxInstEngine.d	Efekty wymagane przez silnik (krew, kurz, plusk wody)
PfxInstMagic.d	Efekty magiczne (zaklęcia, runy, aury)

Klasa C_ParticleFX — przegląd

Klasa ma 49 pól podzielonych na 7 kategorii. Nie musisz ustawiać wszystkich — pola, których nie ustawisz, przyjmą wartości domyślne (zazwyczaj 0 lub pusty string).

1. Emisja — ile cząsteczek i kiedy

Pole	Typ	Opis
ppsValue	float	Bazowa liczba cząsteczek na sekundę
ppsScaleKeys_S	string	Mnożniki rozłożone w czasie, np. "1 2 3"
ppsIsLooping	int	1 = zapętlone, 0 = jednorazowe
ppsIsSmooth	int	1 = płynna interpolacja między kluczami
ppsFPS	float	Prędkość odtwarzania kluczy (klatki/s)
ppsCreateEm_S	string	Nazwa efektu potomnego (spawny per cząsteczka)
ppsCreateEmDelay	float	Opóźnienie efektu potomnego

2. Kształt emitera — skąd lecą cząsteczki

Pole	Typ	Opis
shpType_S	string	Kształt: "POINT", "LINE", "BOX", "CIRCLE", "SPHERE", "MESH"
shpFOR_S	string	Układ odniesienia: "OBJECT" lub "WORLD"
shpOffsetVec_S	string	Przesunięcie: "X Y Z"
shpDistribType_S	string	Rozkład: "RAND", "UNIFORM", "WALK", "DIR"
shpIsVolume	int	1 = emisja z objętości, 0 = z powierzchni
shpDim_S	string	Wymiary (zależne od kształtu)
shpMesh_S	string	Mesh emitera (gdy shpType_S = "MESH")
shpMeshRender_B	int	1 = renderuj mesh emitera

3. Kierunek i prędkość

Pole	Typ	Opis
dirMode_S	string	Tryb: "DIR", "TARGET", "MESH_POLY", "RAND", "NONE"
dirFOR_S	string	Układ odniesienia kierunku
dirAngleHead	float	Kąt obrotu poziomego (°)
dirAngleHeadVar	float	Wariancja kąta (±°)
dirAngleElev	float	Kąt elewacji (°); 90 = w górę, -90 = w dół
dirAngleElevVar	float	Wariancja elewacji (±°)
velAvg	float	Średnia prędkość początkowa
velVar	float	Wariancja prędkości (±)

4. Czas życia cząsteczek

Pole	Typ	Opis
lspPartAvg	float	Średni czas życia (ms)
lspPartVar	float	Wariancja czasu życia (±ms)

5. Zachowanie w locie

Pole	Typ	Opis
flyGravity_S	string	Wektor grawitacji: "X Y Z"
flyCollDet_B	int	0 = brak kolizji, 1 = kolizje, 3 = kolizje + ślady

6. Wizualizacja

Pole	Typ	Opis
visName_S	string	Tekstura (.TGA) lub model (.3DS)
visOrientation_S	string	Billboard: "NONE", "VELO", "VELO3D", "VOB"
visTexIsQuadPoly	int	0 = trójkąt, 1 = kwadrat
visTexAniFPS	float	FPS animacji tekstury
visTexAniIsLooping	int	0 = raz, 1 = pętla, 2 = ping-pong
visTexColorStart_S	string	Kolor początkowy: "R G B" (0–255)
visTexColorEnd_S	string	Kolor końcowy (interpolacja w czasie życia)
visSizeStart_S	string	Rozmiar początkowy: "W H"
visSizeEndScale	float	Mnożnik rozmiaru końcowego
visAlphaFunc_S	string	Blending: "BLEND", "ADD", "MUL"
visAlphaStart	float	Przezroczystość początkowa (0–255)
visAlphaEnd	float	Przezroczystość końcowa (0–255)

7. Efekty dodatkowe

Pole	Typ	Opis
trlFadeSpeed	float	Prędkość zanikania śladu (trail)
trlTexture_S	string	Tekstura śladu
trlWidth	float	Szerokość śladu
mrkFadeSpeed	float	Prędkość zanikania odcisku (mark)
mrkTexture_S	string	Tekstura odcisku
mrkSize	float	Rozmiar odcisku
flockMode	string	Tryb stadny: "WIND"
flockStrength	float	Siła efektu stadnego
useEmittersFOR	int	1 = cząsteczki podążają za emiterem
timeStartEnd_S	string	Okno czasowe renderowania: "8 22" (8:00–22:00)
m_bIsAmbientPFX	int	1 = efekt ambientowy (można wyłączyć w gothic.ini)

---

Przykład 1: Prosty dym

Zacznijmy od czegoś prostego — słup dymu unoszący się w górę:

instance PFX_MojDym (C_ParticleFX)
{
    // --- Emisja: 30 cząsteczek/s, ciągłe ---
    ppsValue        = 30;
    ppsScaleKeys_S  = "1";
    ppsIsLooping    = 1;

    // --- Kształt: punkt ---
    shpType_S       = "POINT";
    shpFOR_S        = "OBJECT";

    // --- Kierunek: w górę z losowym odchyleniem ---
    dirMode_S       = "DIR";
    dirFOR_S        = "OBJECT";
    dirAngleElev    = 90;               // w górę
    dirAngleElevVar = 15;               // ±15° odchylenia
    dirAngleHeadVar = 180;              // rozrzut na boki
    velAvg          = 0.02;             // powolny
    velVar          = 0.01;

    // --- Czas życia: 2–3 sekundy ---
    lspPartAvg      = 2500;
    lspPartVar      = 500;

    // --- Brak grawitacji (dym unosi się) ---
    flyGravity_S    = "0 0.0001 0";     // lekko w górę

    // --- Wygląd ---
    visName_S           = "SMOKE1.TGA";
    visOrientation_S    = "NONE";           // billboard skierowany do kamery
    visTexColorStart_S  = "150 150 150";    // szary
    visTexColorEnd_S    = "80 80 80";       // ciemniejszy z czasem
    visSizeStart_S      = "10 10";
    visSizeEndScale     = 5;                // rośnie 5x
    visAlphaFunc_S      = "BLEND";          // zwykłe przenikanie
    visAlphaStart       = 180;
    visAlphaEnd         = 0;                // zanika
};

wskazówka

visAlphaFunc_S — tryby blendingu:

• "BLEND" — klasyczne przenikanie (dym, mgła, kurz)
• "ADD" — addytywne (ogień, iskry, magia — jasne, świecące)
• "MUL" — multiplikatywne (cienie, przyciemnianie)

Przykład 2: Ognisko

Ogień to połączenie szybkiej emisji, addytywnego blendingu i animowanej tekstury:

instance PFX_MojOgien (C_ParticleFX)
{
    // --- Emisja: dużo cząsteczek, ciągłe ---
    ppsValue        = 80;
    ppsScaleKeys_S  = "1";
    ppsIsLooping    = 1;

    // --- Kształt: koło (baza ogniska) ---
    shpType_S       = "CIRCLE";
    shpFOR_S        = "OBJECT";
    shpIsVolume     = 1;
    shpDim_S        = "15";             // promień 15 jednostek

    // --- Kierunek: w górę ---
    dirMode_S       = "DIR";
    dirFOR_S        = "OBJECT";
    dirAngleElev    = 90;
    dirAngleElevVar = 20;
    dirAngleHeadVar = 180;
    velAvg          = 0.05;
    velVar          = 0.02;

    // --- Czas życia: krótki (szybki ogień) ---
    lspPartAvg      = 800;
    lspPartVar      = 200;

    // --- Lekka grawitacja w górę (gorące powietrze) ---
    flyGravity_S    = "0 0.0003 0";

    // --- Wygląd ---
    visName_S           = "FIREFLARE.TGA";
    visOrientation_S    = "NONE";
    visTexAniFPS        = 8;                // animacja tekstury
    visTexAniIsLooping  = 1;                // zapętlona
    visTexColorStart_S  = "255 255 255";    // biały (prześwietlony środek)
    visTexColorEnd_S    = "255 100 30";     // pomarańczowy (krawędzie)
    visSizeStart_S      = "5 5";
    visSizeEndScale     = 4;                // rośnie
    visAlphaFunc_S      = "ADD";            // addytywne = świecące
    visAlphaStart       = 255;
    visAlphaEnd         = 0;
};

Przykład 3: Iskry

Iskry to małe, szybkie cząsteczki z grawitacją i kolizjami:

instance PFX_MojeIskry (C_ParticleFX)
{
    // --- Emisja: jednorazowy wybuch ---
    ppsValue        = 50;
    ppsScaleKeys_S  = "1 0";           // natychmiast, potem nic
    ppsIsLooping    = 0;                // jednorazowe
    ppsFPS          = 2;

    // --- Kształt: punkt ---
    shpType_S       = "POINT";
    shpFOR_S        = "OBJECT";

    // --- Kierunek: rozbiegają się we wszystkie strony ---
    dirMode_S       = "DIR";
    dirFOR_S        = "OBJECT";
    dirAngleHeadVar = 180;              // pełne 360°
    dirAngleElev    = 45;               // lekko w górę
    dirAngleElevVar = 45;               // ale z dużym rozrzutem
    velAvg          = 0.15;             // szybkie
    velVar          = 0.08;

    // --- Czas życia: krótki ---
    lspPartAvg      = 600;
    lspPartVar      = 300;

    // --- Grawitacja ciągnie w dół ---
    flyGravity_S    = "0 -0.0005 0";
    flyCollDet_B    = 1;                // kolizje ze światem

    // --- Wygląd: małe, jaskrawe punkty ---
    visName_S           = "ZFLARE1.TGA";
    visOrientation_S    = "NONE";
    visTexColorStart_S  = "255 220 100";    // żółty
    visTexColorEnd_S    = "255 80 20";      // ciemny pomarańcz
    visSizeStart_S      = "2 2";
    visSizeEndScale     = 0.5;              // zmniejszają się
    visAlphaFunc_S      = "ADD";
    visAlphaStart       = 255;
    visAlphaEnd         = 0;
};

Przykład 4: Śnieg

Śnieg to duży emiter na dużej wysokości, wolno opadające cząsteczki:

instance PFX_MojSnieg (C_ParticleFX)
{
    // --- Emisja: ciągła ---
    ppsValue        = 50;
    ppsScaleKeys_S  = "1";
    ppsIsLooping    = 1;

    // --- Kształt: duży okrąg wysoko nad graczem ---
    shpType_S       = "CIRCLE";
    shpFOR_S        = "OBJECT";
    shpOffsetVec_S  = "0 500 0";        // 500 jednostek nad emiterem
    shpIsVolume     = 1;
    shpDim_S        = "300";            // promień 300

    // --- Kierunek: w dół ---
    dirMode_S       = "DIR";
    dirFOR_S        = "OBJECT";
    dirAngleHead    = 20;               // lekki wiatr
    dirAngleHeadVar = 10;
    dirAngleElev    = -89;              // prawie prosto w dół
    velAvg          = 0.05;
    velVar          = 0.02;

    // --- Czas życia: długi ---
    lspPartAvg      = 5000;

    // --- Brak grawitacji (stała prędkość opadania) ---
    flyGravity_S    = "0 0 0";

    // --- Wygląd: białe płatki ---
    visName_S           = "MFX_SLEEP_STAR.TGA";
    visOrientation_S    = "NONE";
    visTexColorStart_S  = "255 255 255";
    visTexColorEnd_S    = "255 255 255";
    visSizeStart_S      = "5 5";
    visSizeEndScale     = 1;
    visAlphaFunc_S      = "ADD";
    visAlphaStart       = 255;
    visAlphaEnd         = 255;

    // --- Efekt ambientowy (gracz może wyłączyć w opcjach) ---
    m_bIsAmbientPFX     = 1;
};

Przykład 5: Krew (efekt potomny)

System potomnych emiterów pozwala tworzyć złożone efekty. Krew w Gothic składa się z dwóch instancji — głównej (bryzy krwi) i potomnej (plamy na podłożu):

// Główny efekt: bryzy krwi rozlatujące się
instance PFX_MojaKrew (C_ParticleFX)
{
    ppsValue            = 64;
    ppsCreateEm_S       = "PFX_MojaKrew_Plama";    // potomny efekt!

    dirMode_S           = "DIR";
    dirFOR_S            = "OBJECT";
    dirAngleHeadVar     = 30;
    dirAngleElevVar     = 30;
    velAvg              = 0.1;
    velVar              = 0.05;

    lspPartAvg          = 750;
    lspPartVar          = 550;

    flyGravity_S        = "0 -0.0001 0"; // spada
    flyCollDet_B        = 1;

    visName_S           = "BLOOD1.TGA";
    visTexColorStart_S  = "255 255 255";
    visTexColorEnd_S    = "255 255 255";
    visSizeStart_S      = "6 6";
    visSizeEndScale     = 1;
    visAlphaFunc_S      = "BLEND";
    visAlphaStart       = 255;
};

// Efekt potomny: plama na podłożu
instance PFX_MojaKrew_Plama (C_ParticleFX)
{
    ppsValue            = 1;
    ppsIsLooping        = 0;            // jedna plama

    shpType_S           = "POINT";

    dirMode_S           = "NONE";       // bez ruchu
    velAvg              = 0;

    lspPartAvg          = 3000;         // 3 sekundy

    visName_S           = "YOURBLOODSPLAT.TGA";
    visSizeStart_S      = "10 10";
    visSizeEndScale     = 1;
    visAlphaFunc_S      = "BLEND";
    visAlphaStart       = 200;
    visAlphaEnd         = 0;            // zanika
};

informacja

ppsCreateEm_S — każda cząsteczka z głównego emitera staje się źródłem nowego efektu potomnego. To potężne narzędzie, ale kosztowne — używaj ostrożnie, by nie obciążyć silnika.

Kształty emiterów

Kształt	shpType_S	shpDim_S	Opis
Punkt	"POINT"	—	Emisja z jednego punktu
Linia	"LINE"	"100" (długość)	Emisja wzdłuż linii
Prostopadłościan	"BOX"	"W H D"	Emisja z prostokątnego obszaru
Okrąg	"CIRCLE"	"50" (promień)	Emisja z koła (lub dysku gdy shpIsVolume = 1)
Sfera	"SPHERE"	"50" (promień)	Emisja z kuli
Mesh	"MESH"	"250" (skala)	Emisja z powierzchni mesha 3D

shpIsVolume

• shpIsVolume = 0 — cząsteczki pojawiają się na krawędzi kształtu (np. na obwodzie koła)
• shpIsVolume = 1 — cząsteczki pojawiają się wewnątrz kształtu (np. w całym kole)

Orientacja cząsteczek

Tryb	visOrientation_S	Opis
Billboard	"NONE"	Cząsteczki zawsze zwrócone do kamery (domyślne)
Wzdłuż prędkości	"VELO"	Cząsteczki rozciągnięte w kierunku ruchu (deszcz, iskry)
3D wzdłuż prędkości	"VELO3D"	Jak VELO, ale z pełną rotacją 3D
Obiekt	"VOB"	Orientacja zgodna z obiektem nadrzędnym

Rejestracja w ParticleFX.src

Efekty cząsteczkowe mają oddzielną kompilację od skryptów gry. Dodaj swój plik do System/ParticleFX.src:

_intern\ParticleFx.d
Pfx\PfxInstEngine.d
Pfx\PfxInst.d
Pfx\PfxInstMagic.d
Pfx\MojePfx.d

ostrzeżenie

Efekty PFX nie są kompilowane przez Gothic.src — używają własnego pliku ParticleFX.src w katalogu System/.

Porady praktyczne

Wydajność

• Im wyższe ppsValue, tym więcej cząsteczek = więcej obliczeń
• flyCollDet_B z dużą ilością cząsteczek mocno obciąża CPU
• useEmittersFOR = 1 wraz z flyCollDet_B to najkosztowniejsza kombinacja
• ppsCreateEm_S mnoży liczbę efektów — każda cząsteczka tworzy nowy emiter

Debugowanie

• Jeśli efekt nie jest widoczny, sprawdź czy visAlphaStart > 0 i visSizeStart_S nie jest za małe
• Sprawdź, czy tekstura (.TGA) istnieje w katalogu Textures/
• Efekty z m_bIsAmbientPFX = 1 mogą być wyłączone w opcjach gry

Częste wzorce

Efekt	Kluczowe ustawienia
Dym	BLEND, duży visSizeEndScale, visAlphaEnd = 0
Ogień	ADD, animowana tekstura, krótki lspPartAvg
Iskry	ADD, jednorazowy burst, grawitacja w dół, kolizje
Deszcz/śnieg	Duży emiter CIRCLE, offset w Y, dirAngleElev = -89
Krew	BLEND, grawitacja, efekt potomny (plamy)
Magia/aura	ADD, CIRCLE emiter, useEmittersFOR = 1

Podsumowanie

Tworzenie efektów cząsteczkowych wymaga:

1. Instancji klasy C_ParticleFX z odpowiednimi parametrami
2. Kształtu emitera (shpType_S) — skąd lecą cząsteczki
3. Kierunku i prędkości — jak się poruszają
4. Wizualizacji — tekstura, kolor, rozmiar, przenikanie
5. Rejestracji w ParticleFX.src (nie w Gothic.src!)